Biblioteka kombëtare e Shqipërisë: Një pasqyrë e kulturës shqiptare

Në qendër të qytetit të Tiranës ndodhet një institucion i pasur në historinë dhe trashëgiminë kulturore të Shqipërisë - Biblioteka Kombëtare e Shqipërisë (BKSH). Ky institucion i njohur është jo vetëm kryesor në fushën e kulturës, por edhe më i vjetri në shtetin shqiptar.

Karakteristikat e bibliotekës

Një nga karakteristikat thelbësore të BKSH është datëlindja e saj, e cila kthehet në 10 korrikun e vitit 1920. Megjithatë, koleksioni historik fillon që në vitin 1917, duke treguar një lidhje të ngushtë me zhvillimet kulturore të kohës. Kur u përurua si Biblioteka Kombëtare më 10 dhjetor 1922, ajo shquhej me një koleksion prej 6000 vëllimesh, një thes i çmuar i dijes që fillonte të pasuronte mendësinë dhe kulturën shqiptare.

Në rrugën e saj të ecjes, BKSH ka përjetuar ndryshime të konsiderueshme. Nga fillimet e saj, institucioni ka përjetuar një rritje të jashtëzakonshme në koleksionin e saj. Në momentin e themelimit, koleksioni i kalonte një milion vëllime, një pasuri e papërfillshme e dijes që përfaqëson trashëgiminë e shkruar të popullit shqiptar.

Ndryshimet që pësoi gjatë viteve

Pas Luftës së Dytë Botërore, BKSH u pasurua edhe më shumë me koleksione me karakter albanologjik, kryesisht nga konfiskimi i disa librarive dhe koleksioneve private të personaliteteve të kulturës, një proces që u forcua nga regjimi komunist i kohës. Kjo periudhë, megjithatë, karakterizohet nga një rritje e theksuar e pasurisë librash dhe një përqendrim i veçantë në materiale me rëndësi për historinë dhe kulturën shqiptare.

Ndryshimet demokratike të viteve 90 të shekullit XX solli një periudhë të re për BKSH. Institucioni u hap më shumë për publikun, duke ndryshuar politikat dhe praktikat e mëparshme që kufizonin qasjen dhe përdorimin e informacionit. Nga një model i bibliotekave me kufizime të Evropës Lindore, BKSH u shpall e hapur për publikun e gjerë, duke u bërë një burim i çmuar i dijes dhe informacionit për të gjithë qytetarët.

Sot, biblioteka kombëtare është një qendër arkivore e të gjitha botimeve, duke mbledhur, përpunuar, restauruar, ruajtur dhe vënë në dispozicion të publikut trashëgiminë e shkruar kulturore të popullit shqiptar. Nga poezia dhe proza, deri te dokumentet historike dhe shkencore, është përmbledhje e njohurive dhe identitetit kulturor të kombit shqiptar. Institucioni vazhdon të luajë një rol të pazëvendësueshëm në ruajtjen dhe përhapjen e pasurisë së shkruar shqiptare dhe është një ngulmues i ndërgjegjësimit kulturor dhe intelektual të shoqërisë shqiptare.